Op het eerste gezicht is Joep een 22-jarige student: hij volgt zijn studie, gaat naar festivals met vrienden en heeft een actief sociaal leven zoals veel andere twintigers. Maar dit voorjaar vertrekt hij, samen met twee vrienden, naar het afgelegen eiland New Ireland in Papua New Guinea om verdwenen vogelsoorten te herontdekken. Achter zijn rustige uitstraling schuilt een jonge natuurliefhebber met een scherp oog en een toegewijde passie voor vogels.

Bron: Sophie van der Burg

Joep staat in de tuin van zijn ouderlijk huis in Muiderberg, hij wijst richting de lucht. “Daar, die spreeuwen trekken richting het meer,” zegt hij, terwijl een groep donkere stipjes in formatie over de weilanden vliegt. Hij woont met zijn vader, moeder en jongere zusje in een verbouwde oude boerderij, dicht bij de snelweg maar omringd door groen. Het huis ligt op vijf minuten lopen van het Naardermeer, waar hij in sommige periodes dagelijks even naartoe gaat met zijn telescoop om te kijken wat er rondvliegt. In de ruime tuin scharrelen kippen tussen de beplanting, er groeien vijgenbomen en kruiden, en achter het huis ligt een veldje waar schapen grazen. Het is een plek waar altijd iets beweegt of zingt, een omgeving waarin een buitenliefhebber zich niet snel verveelt.
Hij studeert Landscape and Environment Management in Delft en gaat daar binnen enkele weken op zichzelf wonen. Tussen colleges, vrienden en andere bezigheden blijft er altijd ruimte voor zijn grootste hobby: vogels kijken.

Zijn vader herinnert zich dat Joep’s belangstelling voor alles wat vloog al vroeg zichtbaar was. “Toen hij in z’n wippertje buiten op tafel stond, riep hij enthousiast ‘tita’ als er een vliegtuig voorbij kwam,” vertelt hij lachend. “Tijdens onze reis door Afrika, toen hij vijf was, herkende hij vogels razendsnel en hield hij ze bij in een gids. En die dierenencyclopedie die hij op zesjarige leeftijd kreeg? Daar zat hij elke avond in te lezen. Wij vonden dat als ouders ontzettend leuk. Fijn als iemand zo’n passie heeft.”
Als kind keek Joep eerst de kat uit de boom, vertelt zijn vader. “Eenmaal op zijn gemak had je een vrolijke, leuke jongen aan hem.” Dat observerende karakter bleef en zou later zijn kracht worden als vogelaar. “Hij is altijd een evenwichtige jongen geweest,” zegt zijn vader. “Hij lijkt in balans. Sinds een paar jaar is hij ook genuanceerder geworden. Een fijne eigenschap. En verder is hij aartslui,” voegt hij met een glimlach toe.

Rond zijn tiende of elfde verschoof Joep’s aandacht van dieren in het algemeen naar vogels in het bijzonder. Kort daarna ontmoette hij tijdens het vogelen Joris, een vriend die dezelfde interesse deelde. Samen trokken ze er steeds vaker op uit om bijzondere soorten te zoeken, van de duinen tot Schiermonnikoog. Ze maakten lange wandelingen over kwelders en langs dijken, soms met een verrekijker en een gids, soms met een telescoop die op een statief uitkeek over het water.

“Op school moest je cool zijn, status was belangrijk,” vertelt Janna, een kennis van de middelbare school en later een goede vriendin via de JNM, de natuurvereniging waar Joep vanaf jonge leeftijd actief was. “Hij zei dat hij op school nooit zou vertellen dat hij vogelde. Twee verschillende werelden: op de vereniging was hij omringd door enthousiaste oudere vogelaars, terwijl hij op school zijn hobby geheim hield.”
Janna zag hem in die jaren veranderen. “Hij had net iets scherpere ogen dan de gemiddelde mens. Toen hij ouder werd, kreeg hij door dat hij echt goed was en anderen ook iets kon leren.” Ze herinnert zich een moment dat veel indruk maakte: Joep zag op Schiermonnikoog een geelsnavelzee-eend, een zeldzame soort in Nederland. “Daar kwamen mensen uit het hele land op af. Iedereen was enthousiast, hij kreeg schouderklopjes van vogelaars die hem nauwelijks kenden. Dat moment was een bevestiging van zijn talent.”

Reisgenoot Cornel, tweede van links samen met Joep, rechts. Bron: Joep Duijvestijn

Cornel, een goede vriend en toekomstige reisgenoot naar Papua New Guinea, omschrijft Joep als iemand die ogenschijnlijk rustig is, maar eigenlijk altijd aandachtig. “Hij doet vaak heel relaxed, maar zodra er iets bijzonders overvliegt, zoals een dwerggors, is hij meteen scherp en gefocust,” vertelt hij. “Als reisgenoot is hij echt chill. Bij het voorbereiden kan hij alleen wel een beetje lui zijn, maar het reizen zelf is heel leuk samen. Tegenslagen kunnen we allebei goed hebben, zonder te zeuren.”
Tijdens een reis van drieënhalve maand kregen ze één keer ruzie, over iets onbenulligs. “Dat ging over of we naar de KFC zouden gaan of niet,” zegt Cornel lachend. “Verder kunnen we eindeloos op elkaars lip zitten zonder problemen. Joep is gewoon iemand met wie het makkelijk is om samen te reizen.”

Voor Joep is de komende reis naar New Ireland een natuurlijke volgende stap. Samen met Cornel en een andere vriend, Casper, heeft hij een beurs van 5000 dollar ontvangen van Search for Lost Birds, een organisatie die wereldwijd vermiste vogelsoorten documenteert. Het doel is om vogels die al jaren niet zijn gezien te herontdekken.
“De organisatie heeft een wereldwijde kaart met vermiste soorten,” vertelt Cornel. “We kozen deze locatie omdat het afgelegen is, maar nog bereikbaar. Dit is voor ons allebei een droom: om naar zo’n regio te gaan en daar vogels te zoeken die bijna niemand meer heeft gezien.”

Bron: Joep Duijvestijn

De voorbereiding is intensief. Ze nemen inentingen, nemen zware powerbanks, kampeermateriaal, hangmatten en tarpjes mee. Twee weken overleven in de bergen zonder elektriciteit vereist niet alleen logistieke planning, maar ook samenwerking met de lokale bevolking, die helpt met dragen, koken en navigeren. Het weer kan vochtig en fris zijn, met regenbuien en mist, en soms moeten ze met machetes door het woud banen. Voor Joep is het een logisch vervolg op zijn passie voor vogels en zijn drang om nieuwe gebieden te ontdekken. Voor hem draait vogelen om meer dan alleen mooie soorten zien. “Het plezier zit in het vinden van vogels die moeilijk te vinden zijn, bedreigd zijn of lang niet gezien zijn,” zegt hij. “Het is een eindeloze bron van leren. En als je dan eindelijk iets bijzonders vindt, dat moment, dat geeft gewoon een enorme kick.”

Zelfs tijdens zijn studie en drukke sociale leven blijft hij alert. Hij volgt waarnemingen online, kijkt wat er in Nederland rondvliegt en trekt er regelmatig op uit. Soms voor een paar uur, soms voor dagen. “Hij heeft altijd een periode van volle focus op het vogelen, dan weer festivals, en daarna weer vogelen,” zegt Janna. “Het wisselt elkaar af, dat is misschien apart, maar het werkt goed voor hem.”

Joep’s vader is intussen vooral trots, en een beetje jaloers, geeft hij toe. “Ja, jaloers op die reis naar Papua New Guinea! Maar we zijn vooral blij voor hem,” zegt hij. “Ik hoop dat de reis bijdraagt aan het vinden van een weg qua werk. En dat hij blijft genieten van wat hij doet.”
Terugkijkend op zijn jeugd blijkt hoe consistent zijn fascinatie is geweest. Van het staren naar encyclopedieën en reizen door Afrika tot aan het ontdekken van zeldzame vogels in Nederland en Borneo, Joep heeft altijd een scherp oog gehad en een drang om het onbekende te ontdekken. De momenten die hij het meest koestert, van de geelsnavelzee-eend tot de Prachtsmaragdbreedbek die hij in 2023 na vijf dagen zoeken samen met Cornel zag, laten het plezier en de voldoening die vogelen hem geeft zien.

Met de voorbereiding op de reis naar Papua New Guinea komt veel van wat Joep de afgelopen jaren heeft geleerd samen. Zijn kennis, geduld en nieuwsgierigheid komen goed van pas. “Het is een kans om vogels te zoeken die bijna niemand ooit ziet,” zegt Joep. “En het is ook gewoon een unieke ervaring die ik niet snel zal vergeten.”
Zijn vrienden merken op dat Joep een zeldzame combinatie van geduld en precisie heeft. Cornel vertelt dat het niet alleen om zien gaat: “Het is zijn manier van observeren die hem onderscheidt. Zelfs als hij rustig lijkt, valt hem bijna alles op. Hij onthoudt details die de meeste mensen missen.”
Ook Janna benadrukt zijn doorzettingsvermogen. “Joep kan dagenlang zoeken zonder resultaat en toch gefocust blijven. Het gaat hem niet alleen om de beloning, maar ook om het proces. Dat maakt hem goed, maar ook bijzonder in de wereld van vogelaars.”

Joep blijft ondanks zijn bijzondere hobby nuchter. Hij combineert zijn passie moeiteloos met een studentenleven vol vrienden, studie en festivals. Vogelen is voor hem geen verplichting, maar een vanzelfsprekend onderdeel van wie hij is. Of hij nu in een tropisch regenwoud staat of op een dijk in Nederland, Joep blijft dezelfde nieuwsgierige en oplettende jongen die liever kijkt dan praat, en die, zodra iets bijzonders opvliegt, in een oogwenk scherp is.