Een appje beantwoorden tijdens het fietsen, nog snel een nummer opzoeken of even kijken wie er belt. Voor veel mensen voelt het als iets kleins. Toch kan een paar seconden op een scherm genoeg zijn om je aandacht van de weg te halen. Met de MONO-campagne wordt opnieuw aandacht gevraagd voor telefoongebruik en andere afleiding in het verkeer.
Uit onderzoek van VeiligheidNL blijkt dat driekwart van de volwassen Nederlanders de telefoon weleens gebruikt tijdens deelname aan het verkeer. Vooral jongeren gebruiken hun telefoon onderweg veel. Van de Nederlanders tussen de 18 en 24 jaar geeft ruim negen op de tien aan hun telefoon te gebruiken tijdens deelname aan het verkeer. Dat hoeft niet alleen te betekenen dat iemand berichten verstuurt, ook muziek luisteren, navigeren of filmpjes en foto’s maken kan voor afleiding zorgen.
Groter risico op een ongeval
Telefoongebruik heeft gevolgen voor de verkeersveiligheid. Bij fietsers is het risico op een ongeval volgens VeiligheidNL twee keer zo groot wanneer zij hun telefoon gebruiken. Toch blijft het lastig om mensen hun gedrag te laten veranderen. De nieuwe MONO-campagne ‘Hoe je ook vertrekt, vertrek MONO’ probeert daarom niet alleen te waarschuwen, maar vooral ander gedrag aan te moedigen.
Volgens Liz Zoetekouw, woordvoerder namens het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, is het doel om van het wegleggen van de telefoon een automatische handeling te maken. ‘Vóór vertrek zet je je telefoon op ‘Niet storen’, op stil of je stopt ’m weg. Wat het beste bij iemand past.’ De campagne is volgens haar niet gericht tegen telefoongebruik zelf. Navigatie kan bijvoorbeeld belangrijk zijn, maar het gaat erom dat mensen onderweg niet steeds worden afgeleid of verleid door binnenkomende berichten. Ook wil MONO het normaler maken dat mensen onderweg even niet bereikbaar zijn. ‘Het is normaal om even niet bereikbaar te zijn voor berichtjes en je hoofd bij het verkeer te houden’, zegt Zoetekouw. De campagne richt zich daarom ook op de sociale omgeving van weggebruikers.
De aanpak van MONO is door de jaren heen veranderd. Eerdere campagnes vanuit de overheid waren bijvoorbeeld ‘Appen doe je op een P’ en ‘Onderweg ben je Offline’. Uiteindelijk werd gekozen voor MONO als bredere norm, omdat afleiding niet alleen ontstaat wanneer iemand een telefoon letterlijk in de hand heeft. Ook een telefoon in een houder of een gekoppeld autoscherm kan voor afleiding zorgen. MONO moet daarom een eenvoudige norm zijn: zorg dat je onderweg niet steeds wordt afgeleid en houd je aandacht bij het verkeer.
Of de campagne werkt, wordt onderzocht met voor- en nametingen. Daarbij wordt onder andere gekeken naar het bereik en de herkenning van de campagne en of er iets verandert in kennis, houding en zelfgerapporteerd gedrag. De uitdaging voor MONO blijft om ervoor te zorgen dat mensen hun telefoon niet alleen bewust wegleggen, maar dit uiteindelijk vanzelf gaan doen. Want hoewel een berichtje maar een paar seconden kost, kan die korte afleiding in het verkeer grote gevolgen hebben.
Bekijk hier een video reportage over fietsen met je telefoon, waarin woordvoerder van SWOV, Patrick Rugebregt en woordvoerder van TeamAlert, Irene Ridderhof te zien zijn.
