STICHTSE VECHT – Het aantal ouderen met dementie zal de komende decennia sterk toenemen, blijkt uit cijfers van ABF Research in opdracht van Alzheimer Nederland. De verwachting is dat het aantal met dementie in de gemeente ongeveer zal verdubbelen richting 2050, een ontwikkeling die samenhangt met de mensen met dementie toe. In 2025 heeft de gemeente naar verwachting 1.200 inwoners met dementie. Tegen 2050 zal dit aantal stijgen naar 2.400 in Stichtse Vecht. Ook landelijk neemt het aantal mensen met dementie toe.
Sterke stijging en vergelijking met Nederland
Naast het aantal mensen met dementie laat ook de grijze druk in Stichtse Vecht een duidelijke stijging zien. Deze druk, het percentage van de bevolking tussen 65 en 84 jaar ten opzichte van de bevolking van 20 tot 64 jaar, nam toe van 17% in 2000 naar 41% in 2025, wat hoger ligt dan in veel andere gemeenten. Deze sterke toename van oudere inwoners verklaart deels het hogere aantal mensen met dementie in Stichtse Vecht in vergelijking met het landelijke gemiddelde.
Vergrijzing als belangrijkste oorzaak
Volgens Vera Otten, wetenschappelijk medewerker op het gebied van dementieonderzoek bij Alzheimer Nederland, is leeftijd de belangrijkste risicofactor voor dementie: ‘De grootste risicofactor voor dementie is leeftijd. Hoe ouder je bent, hoe groter de kans dat je dementie krijgt.’
Het relatief hoge aantal ouderen in Stichtse Vecht verklaart grotendeels waarom de gemeente boven het landelijke gemiddelde uitkomt. Ook de aanwezigheid van zorgvoorzieningen speelt een rol. Gemeenten met meer verpleeghuizen hebben vaak een hoger percentage inwoners met dementie, maar dit wordt vooral verklaard door waar zorginstellingen zijn gevestigd. ‘Verschillen tussen gemeenten zijn meestal goed te verklaren door de bevolkingssamenstelling en vergrijzing,’ aldus Vera.
Toenemende druk op de zorgsector
Voor de lokale zorgsector betekent deze stijging een duidelijke toename van werkdruk. Zorgmedewerkers merken dat personeelstekorten, gecombineerd met de complexiteit van dementiezorg, het werk intensiever maken. Petra Hilberding, zorgmedewerker gespecialiseerd in valpreventie voor dementerende ouderen, zegt hierover: ‘Je moet steeds controleren of bewoners veilig zijn en goed worden geholpen. Vooral met uitzendkrachten is dat moeilijk, want zij kennen de bewoners niet goed. Dat maakt de mentale druk hoog.’
Petra voegt toe dat het werk ook emotioneel zwaar is: “Soms raakt een bewoner van streek of herkent iemand zijn eigen familie niet meer. Dan voel je direct de verantwoordelijkheid om rust te brengen, terwijl je ondertussen ook andere taken moet uitvoeren. Het is continu schakelen tussen zorg en toezicht.”
Daarnaast merkt Petra dat het tekort aan vast personeel de situatie verergert: “We moeten vaker inspringen voor collega’s die niet kunnen werken, waardoor de werkdruk stijgt. Het is mentaal zwaar om constant alert te blijven, want een kleine fout kan grote gevolgen hebben voor bewoners.”
Mantelzorgers onder druk
Het toenemende aantal dementerende ouderen zet niet alleen de professionele zorg onder druk, maar ook mantelzorgers. Vera benadrukt dat ondersteuning voor familieleden cruciaal is: “Het kan heel zwaar zijn, en het is belangrijk dat naasten ook aan zichzelf denken en hulp zoeken als dat nodig is.”
Toekomst: verdere stijging verwacht
De eigen datavisualisatie in LocalFocus laat zien dat het aantal mensen met dementie in Stichtse Vecht de komende decennia sneller groeit dan het landelijke gemiddelde. Deze grafieken tonen niet alleen de stijging van het absolute aantal mensen met dementie van 1.200 in 2025 naar 2.400 in 2050, maar ook de toename van de grijze druk van 17% in 2000 naar 41% in 2025.
Volgens experts biedt deze informatie belangrijke handvatten voor beleidsmakers en zorgorganisaties. Het laat zien waar de grootste zorgbehoeften in de gemeente liggen en helpt bij het plannen van extra personeel, mantelzorgondersteuning en gerichte investeringen in verpleeghuizen en dagopvangcentra.
De vergrijzing in Stichtse Vecht vertaalt zich in een toenemend aantal mensen met dementie, boven het landelijke gemiddelde. Dit legt extra druk op de zorgsector en vraagt om gerichte planning en ondersteuning van zowel professionals als mantelzorgers. Petra sluit af: “Zorg voor dementerende ouderen vraagt niet alleen kennis en ervaring, maar ook veel geduld en aandacht. Met de verwachte groei moeten we ons voorbereiden op een nog grotere uitdaging.”
