Lynn Berger, journalist en schrijver, beweert in een uitzending van Omroep MAX (1:30-1:50) dat een vrouw over haar werkende leven gemiddeld een derde minder verdient dan een man. Deze uitspraak heeft betrekking op de structurele inkomensverschillen tussen mannen en vrouwen, niet alleen per uur, maar over de gehele loopbaan. De bewering suggereert dat dit inkomensverschil aanzienlijk is en vrouwen langdurig benadeelt, zelfs als ze hetzelfde werk doen als mannen.
Claim: Vrouwen verdienen in hun leven een derde minder dan mannen.
Oordeel: Grotendeels juist
De oorsprong van de uitspraak
Lynn Berger richt zich in haar werk op de thema’s werk, zorg en ongelijkheid. Haar uitspraak over het inkomensverschil tussen mannen en vrouwen sluit aan bij bredere discussies over de loonkloof en de structurele ongelijkheid die vrouwen ervaren op de arbeidsmarkt. In Nederland wordt de loonkloof regelmatig onderzocht door verschillende onderzoeksinstituten, waaronder het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De vraag of vrouwen daadwerkelijk een derde minder verdienen dan mannen over hun gehele carrière is een belangrijke vraag binnen de discussie over gendergelijkheid op de arbeidsmarkt.
Hoe groot is het inkomensverschil echt?
Er is inderdaad bewijs dat vrouwen over hun werkende leven gemiddeld minder verdienen dan mannen. Dit verschil komt niet alleen voort uit de loonkloof per uur, deze was in 2023 12,5% in Nederland volgens het Europarlement. Maar vooral uit de manier waarop vrouwen en mannen hun werk en privéleven inrichten. Verschillende factoren dragen bij aan het totale inkomensverschil tussen mannen en vrouwen gedurende hun loopbaan.
Een belangrijke factor is het verschil in arbeidsduur. Volgens gegevens van het CBS werkt bijna 70% van de vrouwen deeltijd, tegenover nog geen 30% van de mannen. Het gevolg hiervan is dat vrouwen niet alleen minder per maand verdienen, maar ook minder pensioen opbouwen. In Nederland wordt er vaak meer nadruk gelegd op deeltijdwerk voor vrouwen, terwijl mannen vaak voltijd werken. Dit verschil in arbeidsduur heeft een grote impact op het totale inkomen over een heel werkend leven. Bovendien betekent deeltijdwerk vaak dat vrouwen minder snel doorstromen naar hogere functies, wat hun carrièremogelijkheden belemmert. Universitair hoofddocent en expert op gebied van ethniciteit en diversiteit Hans Siebers benadrukt dit ook. Zo zegt hij: “Bij deeltijd ontwikkel je minder competenties en maak je minder uren, dus dan is het logisch dat je minder beloning krijgt. Dat is hoe de arbeidsmarkt werkt”.
De invloed van de sector
Factoren van de sector spelen een rol in het inkomensverschil. Vrouwen werken vaak in sectoren die traditioneel minder goed betaald worden dan sectoren waar mannen meer vertegenwoordigd zijn. Zo werken vrouwen bijvoorbeeld vaker in de zorg, het onderwijs en de administratie, terwijl mannen vaker in de techniek, het management en de IT-sector werken, die over het algemeen beter betalen, blijkt uit cijfers van het OCW. Dit verschil in sectoren heeft een directe invloed op de inkomensverschillen tussen mannen en vrouwen.
Factcheck: Verdient een vrouw gemiddeld een derde minder dan een man in haar leven? Is een derde minder echt een realistisch cijfer?
De bewering dat vrouwen gemiddeld een derde minder verdienen dan mannen over hun werkende leven is grotendeels juist. De belangrijkste oorzaken zijn het verschil in arbeidsduur (deeltijdwerk), de impact van ouderschap op de carrière van vrouwen en het kiezen van minder goed betaalde sectoren. Hoewel de loonkloof per uur in sommige gevallen verkleind is, blijft het totale inkomensverschil tussen mannen en vrouwen over een hele loopbaan aanzienlijk.
De ongelijkheid is dus niet alleen het gevolg van verschillen in het uurloon, maar wordt ook veroorzaakt door keuzes in werk-privébalans, sectoren en de beperkingen die vrouwen ervaren na het krijgen van kinderen.
Conclusie
De bewering van Lynn Berger dat een vrouw gemiddeld een derde minder verdient dan een man over haar leven is grotendeels juist. Hoewel het exacte percentage afhankelijk is van de gebruikte methoden en variabelen, zoals de hoeveelheid deeltijdwerk, ligt het inkomensverschil tussen mannen en vrouwen over de gehele loopbaan inderdaad tussen rond een derde. De belangrijkste oorzaken van dit verschil zijn deeltijdwerk, sectorverschillen, en de financiële en carrière-effecten van ouderschap. De loonkloof per uur mag dan afnemen, maar de structurele ongelijkheid blijft groot, vooral als we kijken naar het totale inkomen over de werkende jaren van mannen en vrouwen.