UTRECHT-De bevoorrading van restaurants in de Utrechtse binnenstad komt onder druk te staan door strengere regels voor vrachtverkeer, terwijl de gemeente inzet op het verminderen van grote voertuigen in het centrum en het stimuleren van alternatieve logistiek zoals vervoer via het water. Volgens experts en bedrijven is een volledige overstap naar binnenvaart echter niet realistisch, al kan het wel een belangrijke rol spelen naast traditioneel vervoer. Dus hoe kan de Utrechtse horeca bevoorraad worden als het vrachtverkeer verdwijnt.
Nieuwe regels en aanleiding
De gemeente Utrecht wil het aantal vrachtwagens en bestelbusjes in de binnenstad verder terugdringen. De maatregel is bedoeld om de historische stad te beschermen tegen schade aan onder andere de werfkelders, om de verkeersdrukte te verminderen en om de luchtkwaliteit te verbeteren. Vooral de smalle straten en kwetsbare ondergrond maken zwaar verkeer een punt van zorg. Tegelijk onderzoekt de gemeente alternatieven zoals stad logistieke hubs aan de rand van de stad en meer vervoer via de grachten.
Waarom de stad ingrijpt
Volgens haven en stad logistiek expert Ron van Duin past deze ontwikkeling in een bredere verschuiving in Nederlandse steden. “De prioriteit wordt steeds meer gelegd bij voetgangers en fietsers. Vrachtverkeer komt dan op de derde of vierde plaats,” zegt hij. Dat betekent dat binnensteden anders moeten worden ingericht. In Utrecht speelt daarnaast de kwetsbaarheid van de infrastructuur een grote rol. De historische werfkelders onder de stad kunnen volgens hem schade oplopen door zwaar en frequent vrachtverkeer. Ook de beperkte ruimte in de binnenstad maakt het moeilijk om grote voertuigen efficiënt te laten opereren, waardoor alternatieve vormen van bevoorrading noodzakelijk worden.
Water als alternatief, maar met beperkingen
Bevoorrading via de grachten wordt vaak genoemd als alternatief en wordt in Utrecht al deels toegepast. Volgens Van Duin heeft vervoer over water duidelijke voordelen: schepen kunnen grote volumes tegelijk vervoeren en zorgen niet voor extra verkeersdruk op de weg. “Je hindert het overige verkeer niet en je kunt veel meer meenemen dan met een vrachtwagen,” stelt hij. Toch zijn er ook duidelijke beperkingen. Niet alle vaarwegen in en rond Utrecht zijn geschikt voor zwaar beladen schepen en het laatste deel van de levering blijft ingewikkeld. Goederen moeten vaak alsnog worden overgeladen en naar kelder- of straatniveau worden gebracht, wat extra handelingen en kosten met zich meebrengt.
Praktijk, kritiek en toekomst
Ook groothandel Sligro maakt gebruik van zowel vrachtwagens als vervoer via het water. Volgens hoofd communicatie Wilco Jansen is dat al jaren praktijk. “Per vrachtauto en per boot,” zegt hij. Toch benadrukt hij dat watertransport slechts geschikt is voor een beperkt deel van de bevoorrading, vooral bij locaties direct aan de gracht. Volgens hem zijn de volumes in de horeca te groot om volledig zonder vrachtwagens te werken: “Het gaat over compleet gevulde rolcontainers die elke dag geleverd moeten worden.” Hij waarschuwt dat te strenge regels grote gevolgen kunnen hebben voor de stad en de horeca.
Horeca-ervaring
Ondanks de discussie zijn er ook horecazaken waar alternatieve bevoorrading goed werkt. Restaurant LUST 109 aan de Oudegracht ontvangt het grootste deel van de leveringen via de gracht. Mede-eigenaar Ismet Soner geeft aan dat dit in de praktijk goed functioneert. “Wij bestellen online en worden met de boot aangeleverd,” zegt hij. Alleen bij tekorten worden nog kleine busjes gebruikt.
Volgens Van Duin zal vrachtverkeer in de binnenstad nooit volledig verdwijnen, maar kan het wel schoner en efficiënter worden georganiseerd via bundeling, elektrische voertuigen en logistieke hubs aan de rand van de stad.
