LINSCHOTEN – Proeftuin van Linschoten opent zaterdag 23 mei haar nieuwe landwinkeltje en luidt daarmee officieel het oogstseizoen in. De open dag trekt een stroom bezoekers naar de oude boomgaard op landgoed Linschoten, nieuwsgierigen, toekomstige abonnees en gezinnen met kinderen. “Dit was een droom,” zegt tuinder Jantien Meijer.

De geur van poffertjes hangt in de lucht. Kinderen rennen met zaadbommen door de moestuinpaden. Bij de landwinkel schenkt een vrijwilliger perensap uit de eigen boomgaard. De opening van het winkeltje valt samen met een bredere beweging. Uit de Monitor Duurzaam Voedsel 2024 van Wageningen Social & Economic Research blijkt dat Nederlandse consumenten vorig jaar 4 procent meer uitgaven aan duurzaam voedsel en dat de biologische sector met 10 procent groeide. Onderzoeksbureau YouGov stelde vast dat 44 procent van de Nederlandse huishoudens in 2024 minstens één keer per maand biologische producten kocht, 17 procent meer dan het jaar ervoor.

De Proeftuin van Linschoten speelt daar al jaren op in. Zo’n 150 leden oogsten hier dertig weken lang wekelijks hun eigen groenten, rechtstreeks van het land, minimaal zes soorten per keer. Nieuw dit seizoen zijn de bloemenabonnees, die twintig weken lang hun eigen veldboeket samenstellen. Een team van ruim dertig vrijwilligers houdt de boel draaiende.

Het nieuwe landwinkeltje is de volgende stap. In de winkel liggen biologische streekproducten naast verse groenten van het land. Een krijtbord vermeldt wat er deze week te halen is. De winkel is ook toegankelijk voor mensen zonder abonnement. “Wat hier verkocht wordt, is gisteren nog geoogst,” zegt Meijer. “Dat kun je bij geen enkele supermarkt zeggen.”

De tuin zelf ligt verscholen achter elzenhaag en sloten. Wie er voor het eerst binnenloopt, verwacht misschien een keurige volkstuinvereniging. Wat je vindt is anders. Geen rechte rijen, geen kunstmest, geen gif, wel hommels, wilde kruiden, perenboompjes en een kas vol tomaten waar doordeweeks yoga wordt gegeven.

Verderop in de tuin buigt een groepje volwassenen zich over een tafel vol bladeren en bloemen. Ze drukken ze voorzichtig op stof, op zoek naar de mooiste afdruk. Een eindje verder trekt een gids een kleine groep mee de boomgaard in voor een wildplukwandeling. Bij de kindertafel zaaien kinderen zonnebloemen om mee naar huis te nemen. Bij het informatiepunt verschijnen steeds meer mensen die toch nog wat vragen hebben over de abonnementen, wanneer mogen ze beginnen?

Vrijwilliger Lisa van den Berg staat achter de workshop botanische prints. Ze is er al twee seizoenen bij. “Ik ben hier terechtgekomen via een vriendin,” vertelt ze, terwijl een kind een koolrabiblad tegen een stuk linnen drukt. “Maar ik ben gebleven omdat het iets met je doet. Je gaat anders kijken naar wat je eet.” Ze merkt dat veel bezoekers verrast zijn. “Ze weten niet wat ze zien. Ze verwachten een tuintje en ze vinden dit.”

De tuin won in 2026 de Duurzaamheidsprijs van de gemeente Montfoort. De jury omschreef hem als een plek waar verbinding, ecologie en educatie samenkomen. In Nederland telt de CSA-beweging, waarbij consumenten zich direct verbinden aan een lokale boer of tuin, inmiddels zo’n 200 initiatieven. Meijer herkent de trend. “Mensen willen weten waar hun eten vandaan komt,” zegt ze. “Dat merken we hier elke week. En vandaag ook weer.”

De open dag maakt duidelijk dat de vraag naar lokaal en duurzaam voedsel groeit. De Proeftuin van Linschoten groeit mee, met een nieuw winkeltje, nieuwe abonnees en een tuin die klaar is voor het seizoen.