TERWIJDE – De grote belangstelling bij GemeenschappelijkWonenDag geeft aan dat het voor steeds meer ouderen belangrijk is om tijdig na te denken over hun toekomst. Ook Woongroep Terwijde nam deel en kon rekenen op grote interesse. Tijdens deze open dag geven woongroepen informatie over het wonen en de activiteiten in de groep en kan kennisgemaakt worden met groepsleden.
De dubbele vergrijzing in Nederland – er komen steeds meer ouderen en deze ouderen leven steeds langer – zorgt ervoor dat initiatieven als woongroepen voor ouderen de laatste jaren aan populariteit winnen. Een woongroep is een gemeenschap waarbinnen deelnemende bewoners elk een eigen woning hebben, maar samenkomen om een spelletje te spelen, een uitstapje te maken of samen te dineren. Het biedt aan ouderen de mogelijkheid om langer zelfstandig te wonen en tegelijkertijd niet te vereenzamen, omdat er wordt verwacht van bewoners dat zij meedoen met gezamenlijke activiteiten.
De eenzaamheid is ook een belangrijke reden dat de wachtlijsten voor woongroepen oplopen, zegt Hermien Miltenburg, voorzitter van de Landelijke Vereniging Gemeenschappelijk wonen van Ouderen. ‘Mensen zijn sociale dieren, ze zijn vaak bereid om elkaar zorg te bieden. Vijftigplussers willen graag nog betekenisvol zijn voor een ander.’ In een woongroep kan extra zorg ook geregeld worden via de Wet maatschappelijke ondersteuning of via de Wet langdurige zorg. Dit verschilt per type woongroep.
Open dag cruciaal
Woongroep Terwijde biedt plaats aan vierentwintig leden in een appartementencomplex aan het Waterwinpark in Terwijde. Tijdens de open dag konden geïnteresseerden vrijblijvend een praatje maken met leden van de woongroep. Er was grote belangstelling, geeft Gabrielle van der Hooft aan, secretaresse en lid bij woongroep Terwijde. ‘We hebben veertien bezoekers gehad. Het waren vooral mensen tussen de vijftig en de vijfenzestig. Er kwam ook een stel van tachtig, maar wij accepteren alleen aanmeldingen tussen de vijftig en de zeventig jaar.’
Ze benadrukt het belang van de GemeenschappelijkWonenDag. ‘Deze dag geeft mensen de gelegenheid om informatie op te doen en de sfeer te proeven. De omgeving is belangrijk, we wonen hier naast een station, een winkelcentrum en een huisartsenpost. We hebben gezellig gekletst met bezoekers over wat het betekent om betrokken te zijn bij een woongroep en welke activiteiten we wekelijks organiseren.’
Ook Miltenburg onderstreept het belang van de open dag. ‘Er zijn veel mensen geïnteresseerd in gemeenschappelijk wonen, maar die niet weten hoe zoiets eruitziet en hoe het samenwonen gaat binnen een woongroep. Wonen is intiem, dat beleef je met medebewoners en daar is de open dag een hele mooie gelegenheid voor.’
Duurzamer leven
Volgens Van der Hooft speelt de huizenmarkt een kleine rol in de keuze voor een woongroep. ‘Soms willen ouderen af van een koopwoning, omdat ze van het onderhoud af willen. Het bijhouden van een tuin kan veel moeite kosten en ook binnenshuis reparaties uitvoeren gaat niet altijd makkelijk.’ Bij een woongroep worden de kosten voor onderhoud, reparatie en gas, water en energie betaald uit een gemeenschappelijke pot. Deze kosten verschillen per woongroep. ‘Voor die gezamenlijke voorzieningen betalen wij vijfenzeventig euro per jaar. Er zitten dan ook activiteiten als uitstapjes bij.’ De huur voor het appartement betaalt iedereen afzonderlijk.
Van der Hooft stelt dat een prettig gevoel bij een woongroep belangrijker is dan de kosten of maatschappelijke vooruitgang. Als ouderen de overstap maken naar een woongroep vanuit een koopwoning, komen hun oude woningen beschikbaar. Dit draagt bij aan de doorstroming op de woonmarkt, die momenteel vastloopt in Nederland.
Miltenburg, die zelf ook in een woongroep woont, licht toe dat ouderen ook duurzamer willen leven. Dat kan in een woongroep. ‘Mijn generatie heeft het eigenlijk verprutst qua duurzaamheid en dat moet en kan op een andere manier. Als ik kijk naar mijn eigen woongemeenschap delen we de wasmachines, de tuin en het klusmateriaal. Dat is een stuk duurzamer dan dat je alles voor jezelf hebt.’ Maar niet alles is rooskleurig. De toelatingsprocedures zijn niet eenvoudig en jaren moeten wachten op een woning is niet ongebruikelijk. ‘Ik heb vier jaar moeten wachten op een woning. Ik heb mazzel gehad, dat was redelijk snel,’ voegt Van der Hooft toe.
Tekort in de regio
Op het moment is er veel belangstelling voor de woongroep. ‘We hebben een wachtlijst waar vijf mensen op staan,’ zegt Van der Hooft. ‘Na de open dag hebben we weer vijf aanmeldingen gekregen, maar die nieuwkomers moeten eerst door een kennismakingsperiode. Binnenkort zouden we dus wel tien mensen op de wachtlijst kunnen hebben.’ Maar die ruimte is er niet. ‘Alle vierentwintig appartementen zijn nu bezet en we weten niet wanneer er plek vrijkomt.’
Woongroepen winnen in heel Nederland aan populariteit. Volgens een peiling van ouderenbond ANBO onder meer dan drieduizend ouderen woonde in 2025 4% van de 65-plussers in een wooncomplex. Dezelfde peiling liet zien dat meer dan driekwart van de ondervraagden liever in een wooncomplex zou willen wonen dan in een verzorgingstehuis als de zorgbehoefte sterk toeneemt. In Nederland zijn er ondertussen meer dan duizend geregistreerde woongroepen voor ouderen bij de Vereniging Gemeenschappelijk Wonen en het LVGO. Het exacte aantal is niet bekend, maar verwacht wordt dat dit veel hoger ligt.
Dit aantal is volgens Miltenburg nog steeds te laag. ‘Er is een enorm tekort in de regio Utrecht en de rest van het land. Gemeentes en projectontwikkelaars zijn toch wel erg gewend aan het bouwen van eengezinswoningen, terwijl er steeds meer één- en tweepersoonshuishoudens komen die samen kunnen en willen wonen. Gelukkig begint men in verschillende steden en bestuurslagen dat in te zien,’ besluit ze.
