Workshop Sashiko in MEC tijdens week van het repareren

Tijdens de week van het repareren komen in het MEC in Maarssen de eerste deelnemers één voor één binnen. Op tafel liggen naalden, draad en verschillende lapjes stof al netjes klaar. Terwijl iedereen een plekje zoekt, wordt duidelijk dat deze workshop niet alleen draait om creativiteit, maar ook om bewustwording. De bijeenkomst, waarin de Japanse techniek Sashiko centraal staat, laat zien hoe kleine handelingen kunnen bijdragen aan een unieke reparatie en een duurzamere levensstijl. De workshop vindt plaats in het kader van de landelijke Week van het Repareren, waarin aandacht wordt gevraagd voor hergebruik en het verminderen van afval.

Een andere kijk op kapotte kleding

De workshop start met een presentatie van Nanoushka Jansen, de begeleider van de middag. In de presentatie heeft ze informatie over de methode en voorbeelden van de naaipatronen.  Kleurrijke steken die niet proberen te verbergen dat iets kapot was, maar het juist specialer maken. Ook liggen er op tafel verschillende voorbeelden uitgestald. Het probleem is volgens Nanoushka groot. ‘We denken te vaak: dit kledingstuk is kapot, klaar, Dan kopen we iets nieuws. ‘Maar als je verder kijkt, kan een kledingstuk vaak nog een tweede leven krijgen.’

Bewustwording

Na de introductie wordt al snel duidelijk dat deze workshop niet alleen maar draait om repareren, maar ook om anders te leren kijken naar kleding. Iedere deelnemer heeft een kledingstuk meegenomen dat beschadigd is, maar nog niet is afgeschreven. Van een spijkervest met kapotte mouwen tot een broek met een gat erin, alles krijgt hier een tweede kans. Volgens Nanoushka is dat hard nodig. ‘Als je naar de cijfers kijkt, kunnen we de wereld zes generaties lang kleden met wat er nu al is,’ vertelt ze. ‘Daarom moeten we niet blijven produceren, maar juist hergebruiken.’ Met die boodschap probeert ze deelnemers bewust te maken van de impact van hun koopgedrag.

Aan de slag

Na de uitleg gaan de deelnemers zelf aan de slag. De ruimte wordt stiller, de dames zijn geconcentreerd bezig, en hier en daar hoor je ze zacht overleggen met elkaar. Nanoushka loopt rond, geeft aanwijzingen en helpt waar nodig. Ze laat zien hoe je met eenvoudige steken niet alleen een gat kunt dichten, maar een kledingstuk ook mooier kunt maken. ‘Het hoeft niet onzichtbaar te zijn, juist het zichtbare maakt het uniek’.

Niet de hoofdreden

Toch blijkt dat duurzaamheid niet voor iedereen de belangrijkste motivatie is om deel te nemen. Vera Kloppenburg één van de deelnemers, geeft aan dat ze vooral kwam voor de creatieve ervaring. ‘Mijn werk is heel talig en hoofdgericht. Dit is iets met mijn handen, een beetje mindfulness,’ zegt ze. Duurzaamheid speelt wel een rol, maar meer op de achtergrond. Dat betekent niet dat het onderwerp haar niet aan gaat. ‘Ik vind het moeilijk om dingen zomaar weg te gooien. Ik zorg daarom altijd dat de kleding die ik wegdoe in een speciale bak terechtkomt zodat het hergebruikt wordt.’ Of ze na de workshop meer kleding zelf zal repareren en dus minder snel nieuwe kleding zal kopen weet ze nog niet zeker. ‘Misschien, als ik het leuk genoeg vind en het kan.’ Juist deze twijfel laat zien waar de kracht van dit soort workshops kunnen liggen: ‘Kleine veranderingen in gedrag kunnen uiteindelijk een groter effect hebben’. Vertelt Nanoushka. ‘Ik ben maar een kleine speler, maar één broek minder kopen kan al een groot verschil maken. En misschien nemen mensen dit mee naar huis en denken ze de volgende keer anders na.’

Tijd en Kennis

Een ander belangrijk punt dat tijdens de workshop naar voren komt, is de tijd die repareren kost. Waar een nieuw T-shirt in een paar minuten is gekocht, kan het herstellen van een rits al anderhalf uur duren. Volgens Nanoushka is dat precies het probleem. Volgens haar realiseren mensen zich niet hoeveel tijd er in kledingproductie zit. ‘Als je dat beseft, ga je er automatisch anders naar kijken.’ Naast tijd speelt ook kennis een rol. Veel mensen weten simpelweg niet hoe ze kleding moeten repareren, of zijn bang dat het er slordig uitziet. De techniek van Sashiko repareren probeert dat beeld te doorbreken. Door reparaties juist te benadrukken, wordt het iets om trots op te zijn in plaats van te verbergen.