Fysiek zwaar werk vraagt veel van het lichaam. Het tillen van bouwmaterialen, verplaatsen van zware gereedschappen of werken op hoogte kan belastend zijn voor werknemers in de bouwsector. Uit cijfers van TNO blijkt dat 37% van de werknemers in 2023 te maken had met fysieke arbeidsbelasting. Om dit te voorkomen of op tijd te kunnen helpen, is het van belang dat zowel werkgever als werknemer passende maatregelen neemt om de risico’s te beperken: goed in de gaten houden dus.
Volgens fysiotherapeute Tamara Nooy zijn de meest voorkomende klachten van een bouwvakker aan de nek, schouder en rug. Onderzoek zou laten zien dat herhaalt zwaar tillen en werken in gebogen houdingen het risico op chronische lage rugpijn vergroot. In de bouw worden lichamelijke klachten regelmatig genoemd als oorzaak van verzuim. Stijve spieren, vermoeidheid en pijn in de benen en voeten zijn ook veel voorkomende ongemakken: ‘zeker wanneer het werk de hele dag doorgaat’, vertelt Nooy. ‘Door die voortdurende belasting krijgt het lichaam minder tijd om te herstellen. Dat kan ervoor zorgen dat kleine klachten langzaam groter worden. De schouder is speciaal omdat dit gewricht een bewegingsbereik heeft van 360 graden, daarom vergroot dit de kwetsbaarheid voor letsel’, geeft Nooy als voorbeeld.
Om klachten voor te zijn, zouden werknemers in de bouw aandacht moeten besteden aan een aantal dingen. ‘Het is belangrijk om voldoende afwisseling te hebben in de werkhouding. Ook het nemen van pauzes speelt hierin een grote rol. Gebruik hulpmiddelen en voorkom onnodig bukken of tillen waar dit mogelijk is. Beperk de tilhoogte of til zo veel mogelijk tussen heup- en ellebooghoogte’ vertelt Nooy. Toch zou ook de leeftijd, het gewicht, de conditie en kracht van de werknemer een belangrijke rol spelen in diens fysieke staat.
Fysiek zwaar werk uitvoeren in de nacht vergt extra concentratie. Luister in onderstaand bestand naar de verloop van de avond- en nachtwerkzaamheden op Station Amsterdam Centraal. Sloopbedrijf Deegen is hier in totaal zo’n tien jaar bezig met de renovatie op én onder het spoor.
