Georgia is in 2021 afgestudeerd aan de School voor Journalistiek Utrecht en werkt sinds begin vorig jaar als onderzoeksjournalist bij NRC.  

Van SVJ-student tot onderzoeksjournalist 

Georgia’s journalistieke loopbaan begint al vroeg. Tijdens haar studie Journalistiek aan de SVJ begint ze in haar tweede jaar met freelancen. ‘Dat kwam eigenlijk door een vak waarin we moesten freelancen.’ In diezelfde periode deed Oost, freelancewerk voor Indebuurt, Kidsweek, We Are Travellers en FashionUnited. ‘Dat vond ik zó leuk dat ik ermee door ben gegaan,’ vertelt ze. Niet alle docenten waren daar even enthousiast over. ‘Sommigen vonden dat ik me gewoon op mijn studie moest focussen, maar ik vond echt werk doen veel leuker.’

Die eigenwijsheid pakt goed uit. Nog voor haar afstuderen heeft Georgia al flink wat ervaring opgebouwd. Na haar studie werkt ze als freelancer voor onder andere Nieuwsuur, NRC en NU.nl. Uiteindelijk besluit ze zich te solliciteren voor het traineeship van NRC. ‘Dat is een programma van twee jaar waarin je fulltime op verschillende redacties werkt. Halverwege werd ik gevraagd voor de onderzoeksredactie en niet veel later werkte ik full-time.’

Wat is OSINT eigenlijk?

Bij NRC specialiseert Georgia zich in OSINT: Open Source Intelligence. Dat is onderzoeksjournalistiek op basis van toegankelijke bronnen, vaak online.
‘Het is eigenlijk digitaal forensisch onderzoek,’ legt ze uit. ‘Je probeert bijvoorbeeld te achterhalen waar een video is opgenomen, wanneer, en door wie. Dat kan door details in beeld, metadata of satellietbeelden te vergelijken.’

OSINT wordt vooral ingezet bij gebieden die moeilijk toegankelijk zijn voor journalisten, zoals conflictgebieden. ‘Denk aan Gaza of Soedan. Journalisten kunnen daar vaak niet veilig werken, maar er komt wel enorm veel beeldmateriaal online. Dan probeer ik die beelden te verifiëren en in context te plaatsen, vaak samen met andere journalisten.’

Mentale hygiëne

Met haar onderzoek naar Israëlische militairen die zogeheten trophyvideo’s en beelden uit de Gazastrook op sociale media delen, won ze de Loep, een prijs die wordt uitgereikt door de VVOJ. Hoewel OSINT betekent dat je niet fysiek wordt uitgezonden naar een gevaarlijk oorlogsgebied, is het vak allesbehalve eenvoudig. Zo krijg je onvermijdelijk te maken met het bekijken van extreem heftige en schokkende beelden.

‘Mentale hygiëne is echt ontzettend belangrijk,’ vertelt Georgia open ‘Ik neem bewust maatregelen om mezelf te beschermen.’ Zo kijkt ze alleen heel gericht naar beelden die ze nodig heeft, zet ze vaak het geluid uit en zet ze het beeld in zwart-witmodus. ‘Rood bloed wordt dan zwart, dat scheelt meer dan je denkt.’ Ook werkt ze nooit thuis aan dit soort onderzoeken. ‘Mijn huis moet een veilige plek blijven.’

Bij NRC is er bovendien professionele ondersteuning beschikbaar. ‘Ik heb toegang tot een psycholoog, net als collega’s die bijvoorbeeld uit oorlogsgebieden terugkomen. Dat helpt enorm.’

Ethische afwegingen

Naast de mentale belasting spelen er ook ethische vragen. Wat doe je met beelden waarop slachtoffers herkenbaar zijn? ‘Die beelden deel ik nooit zomaar. Als collega’s iets moeten zien ter verificatie, kijken ze mee op mijn scherm. Ik sla dit soort materiaal niet op en stuur het niet door.’ In publicaties kiest NRC vaak voor alternatieven. ‘We gebruiken illustraties, blurren beelden of laten slechts een klein fragment zien. Je wilt de lezer informeren zonder te choqueren.’

Het belang van deze relatief nieuwe vorm van onderzoeksjournalistiek werd zichtbaar in het onderzoek naar het sociale mediagedrag van Israëlische militairen in Gaza, waarvoor Oost in 2025 de Loep ontving. Door honderden online geplaatste beelden systematisch te verzamelen en te verifiëren, liet dit onderzoek zien hoe militairen geweld, vernedering en ontmenselijking niet alleen pleegden, maar ook actief documenteerden en deelden. Die beelden maakten patronen zichtbaar die anders verborgen zouden blijven.

Wat ze meenam van de SVJ

Terugkijkend op haar studie noemt Georgia vooral de brede kennismaking met verschillende journalistieke vormen waardevol. ‘Radio, tv, schrijven; je leert wat er allemaal mogelijk is.’ Daarnaast kwam Oost tijdens de opleiding ook in aanraking met factchecking, wat later goed van pas is gekomen.

Maar misschien wel het belangrijkste: durven laten zien dat je iets wilt.
‘Ik heb zó vaak mailtjes gestuurd naar redacties zonder dat er vacatures waren. Vaak kreeg ik nee, soms ja. Maar uiteindelijk herkennen mensen je naam. Docenten moedigden dat ook wel echt wel aan en dat was fijn.’

In gesprek tijdens het VVOJ Start Café

Tijdens het (gratis) VVOJ Start Café op 11 februari om 19.30 zal Georgia verder ingaan op haar werk, haar specialisatie in OSINT en de realiteit van onderzoeksjournalistiek vandaag de dag. Met name jonge journalisten zijn daarvoor uitgenodigd. Tegelijk is het ook een bijeenkomst voor aspirerende onderzoeksjournalisten om te netwerken, ervaringen te delen en te leren van professionals.