Het idee voor de podcast ontstaat toevallig op de campus van de HU. ‘Remco en ik liepen een rondje op het terrein en ontdekten dat we beiden uit Twente komen,’ vertelt Gerrit-Jan. ‘We herkennen iets bij elkaar: het Twentegevoel, zou je het kunnen noemen. Een bepaald soort humor, een gemoedelijkheid, een tongval. En dat zien we vaker bij mensen die uit Twente komen.’ 

Ook merken ze dat ze nog altijd een verlangen naar Twente hebben. ‘Als we bijvoorbeeld bij familie op bezoek zijn,’ zegt Remco, ‘dan merk je toch die gemoedelijkheid. Je hebt daar geen accent. Je valt er precies tussen.’ Maar ze hebben ook twijfels. ‘We zijn niet voor niets weggegaan. We voelden ons vroeger niet altijd thuis in Twente,’ voegt hij toe. 

Het idee om daar iets mee te doen blijft hangen. Ze besluiten hun persoonlijke ervaringen te gebruiken om een groter maatschappelijk thema aan te snijden. 

De podcast draait niet om hun persoonlijke verhaal, maar om de kloof tussen Oost- en West-Nederland. ‘Ons verhaal is niet het hoofddoel,’ zegt Remco. ‘Wij zijn het vehikel. We gebruiken onze ervaringen om een maatschappelijk verhaal te vertellen.’ Volgens Gerrit-Jan zit die kloof vooral in beeldvorming. ‘In Twente leeft sterk het idee dat de Randstad neerkijkt op het Oosten. Dat mensen zich niet gezien voelen. Als Drenthe door de war wordt gehaald met Twente, dan vinden ze dat heel erg, maar tegelijk bestaan er ook vooroordelen over het Westen. Dat het daar vooral praten en weinig werken is.’ 

Vooroordelen onderzoeken 

Beiden vertrekken op studentenleeftijd met overtuiging naar de Randstad. ‘Toen dachten we: voorgoed weg daar,’ zegt Remco. ‘De deur achter je dichttrekken en ook dicht laten.’ Maar na verloop van tijd blijkt het gras bij de buren niet altijd groener. ‘De Randstad heeft ook minder goede kanten,’ vult Gerrit-Jan aan. ‘De drukte, de anonimiteit of het veel minder contact hebben met je buren.’ 

Voor Gerrit-Jan zijn de herinneringen aan Twente gemixt. Hij groeide op in Rijssen en dat was niet altijd makkelijk. ‘Rijssen is een nogal conservatief stadje. Ook in vergelijking met de rest van Twente. Ik val zelf op mannen en dat is daar niet echt een plezier. Dat is een van de redenen waarom ik weg wilde. Een vooroordeel van mij is dat het daar niet veranderd is, maar is dat echt zo?’ 

Om die vraag te onderzoeken, gaan Remco en Gerrit-Jan in gesprek met mensen uit de regio. ‘We gaan bijvoorbeeld op onderzoek in de Twentse gayscene. Dus we bezochten een gaybar in Enschede.’ Daar spreken ze mensen over de vraag of zij nog steeds tegen weerstand aanlopen. ‘Dat blijkt enorm mee te vallen. De tijd staat daar ook niet stil en dat stemt me positief. Dat is een voorbeeld van een vooroordeel van mij dat wordt ontkracht. Maar we onderzoeken nog veel meer voorbeelden.’ 

Soms botsen, vooral fijn samenwerken 

Voor de podcast besluiten Remco en Gerrit-Jan tijdelijk weer in Twente te gaan wonen, in het dorp Enter. ‘We willen niet alleen praten over Twente, maar het ook weer voelen,’ zegt Remco. ‘Gewoon in een woonwijk wonen, buren leren kennen, kijken hoe het dagelijks leven is.’ Die periode levert veel gesprekken op, maar brengt ook spanning. ‘We zitten ineens bijna 24 uur per dag op elkaars lip,’ zegt Gerrit-Jan. ‘We leken soms wel een getrouwd stel.’ 

‘Qua werkwijze zijn we grotendeels hetzelfde. We houden allebei van aanpakken, liefst beginnen we gisteren nog, dan vandaag met een klus. We hebben de lijn van de serie en de opbouw van de afleveringen samen bedacht. We vulden elkaar aan en zaten tegelijkertijd heel erg op één lijn,’ vertelt Remco. ‘Maar we verschillen ook,’ zegt Gerrit-Jan. ‘Remco is in de uitwerking van de montages heel gedetailleerd, terwijl ik op een gegeven moment zeg: het is nu goed, we moeten door.’ 

Tijdens het maakproces botsten ze soms ook. ‘Ik heb soms het gevoel dat Gerrit-Jan het Oosten te veel door een roze bril bekijkt,’ zegt Remco. ‘En ik probeer daar realisme tegenover te zetten.’ Dat conflict is hoorbaar in de podcast. ‘We staan daar echt even tegenover elkaar.’ Volgens Gerrit-Jan zit daar juist de kracht van de serie. ‘Het laat zien dat teruggaan niet alleen nostalgie is. Je kunt verlangen naar een plek en er tegelijkertijd kritisch op zijn.’ 

‘We hopen dat iedereen uit Nederland die uit een niet-Randstedelijk deel is verhuisd, zich herkent in ons verhaal. We willen de kloof niet uitvergroten, maar overbruggen,’ legt Remco uit. ‘Er zijn meer mensen die zich afvragen: wil ik weer terug naar mijn geboortestreek?’ De podcast laat zien dat die keuze niet zwart-wit is. ‘Je hoeft niet te kiezen tussen Oost of West,’ zegt hij. ‘Je kunt ook ergens tussenin staan.’ 

‘Terug naar het Oosten’ is vanaf 23 januari te beluisteren via RTV Oost en alle bekende podcastplatforms, waaronder Spotify. 

 Beluister hier de trailer