Na de School voor Journalistiek: doorstuderen of de werkvloer op?
Doorstuderen na je bachelor voor een master of toch de schoolbanken achter je laten? Voor veel studenten is dat een vraag die door het hoofd spookt wanneer ze richting het afstuderen gaan. De hoop: meer diepgang, een beter cv en misschien een grotere kans op werk. Maar volgens Arjan Kroon, stagecoördinator aan de School voor Journalistiek Utrecht, is dat niet per se nodig: ‘Er is zat werk voor goed opgeleide hbo-journalisten. Een master is waardevol als je wilt specialiseren, maar het is geen baangarantie’, zegt hij.
Straatinterview Foto: Freek van den Berg
Arjan ziet tijdens zijn werk veel stagiairs de journalistieke werkvloer opgaan, maar volgens hem zijn er maar een aantal redacties die een masterdiploma vragen. ‘Je ziet dat alleen bij specifieke richtingen, zoals economie of finance, dan kan een master een groot voordeel zijn. Denk aan plekken bij BNR of het FD. En bij traditionele redacties als Trouw of de Volkskrant zie je dat een universitaire achtergrond vaker gewaardeerd wordt. Maar dat betekent niet dat het zonder niet kan.’
Redacties kijken vooral eerst naar wat een student kan, niet naar hoeveel diploma’s iemand heeft. ‘De journalistieke bachelor biedt een solide basis. Wat je uit je bachelor haalt, hangt af van wat je zelf doet. Studenten die veel naast hun studie doen, denk aan werken binnen een regionale redactie en ervaring op doen buiten de schoolmuren, komen ver. De markt kan meer baat hebben bij zo iemand dan iemand die een extra papiertje heeft, maar geen ervaring.’
De juiste motivatie is doorslaggevend
De motivatie waarom je een master zou doen is volgens Arjan doorslaggevend. ‘Als je een master doet omdat je denkt dat het nodig is voor een baan, dan zit je fout. Baangarantie moet nooit de drijfveer zijn. Doe het omdat je verdieping zoekt binnen het journalistieke vak. Dan heeft een master veel waarde, zeker voor jezelf.
Dat geldt ook voor oud-SvJ Studente Isabel van Avezaath die na haar bachelor besloot verder te studeren aan een master. Ze volgt nu de master Informatie- en Communicatiewetenschappen, met de track Journalistiek, aan de VU. ‘Ik vond mezelf te jong om na mijn bachelor meteen te gaan werken, en ik heb altijd geweten dat ik in de journalistiek meer wilde doen met onderzoek’, zegt ze. ‘Daarom ben ik deze master gaan doen. Het leert me beter te schrijven, na te denken en teksten op te bouwen. Ik word grondiger door deze master.’
Meer verdieping en academische kennis
Voor Isabel was haar keuze niet ingegeven door de angst om zonder master geen baan te vinden, maar door nieuwsgierigheid. ‘De opleiding aan de HU gaf me al een goede basis, maar ik wilde dieper gaan. De master voelt als een extra laagje: meer kennis, complexer, wetenschappelijker’, zegt ze. ‘Ik heb geen haast. Ik wil me gewoon verder ontwikkelen.’
Toch merkt ze dat studeren aan de universiteit flink verschilt van het hbo. ‘Op de HU had je veel praktijk en duidelijke structuur. Aan de VU is het chaotischer. De gebouwen liggen ver uit elkaar, en het systeem met cijfers is strenger. Dat is even wennen.’
‘Wacht liever even’
Arjan raadt studenten meestal aan om niet direct door te studeren na hun bachelor. ‘Je zit vanaf je twaalfde op school, op een gegeven moment ben je gewoon klaar met al die lessen en toetsen. Ga eerst werken. Dan merk je vanzelf wat je mist. En als dat een theoretisch gat is, dán is een master waardevol.’ Hij spreekt daarbij uit ervaring: ‘Ik heb zelf pas op latere leeftijd een master gedaan. Dat had veel meer waarde omdat ik werkervaring had. Dan vallen dingen beter op hun plek.’
Isabel koos bewust anders: ‘Ik ben nog jong, pas 21. Ik wilde de tijd niet verdoen met een fulltime baan die misschien niet goed bij me past. Nu kan ik mijn studie combineren met journalistiek werk en rustig leren waar ik later meer mee hoop te doen, onderzoeksjournalistiek.’
HBO’ers blijven gewild in de journalistiek
Op de vraag of universitaire studenten niet een streepje voor hebben, is Arjan duidelijk:‘Het FD bijvoorbeeld leidt universitaire studenten in een half jaar op tot journalist. Dat kan, maar ik geloof niet dat het beter is. Onze afgestudeerden zijn pragmatischer, doelgerichter en weten wat het is om verhalen te maken.’ Zijn conclusie is: ‘Een master kán waardevol zijn, zeker als je specialistische ambities hebt. Maar wie ondernemend is en veel leert tijdens de bachelor, heeft geen master nodig om een goede journalist te worden.’
Isabel is het daar deels mee eens. ‘Maar als je twijfelt, zou ik het altijd doen. Je leert zoveel en het is zoveel waardevolle kennis die je meeneemt het werkveld in.’